De magie van Courtney-Marie Andrews

Courtney-Marie Andrews weet telkens weer te verrassen. Met haar nieuwe album Valentine, in januari uitgebracht, zet ze opnieuw een overtuigende artistieke stap. Het album biedt een inkijk in hoe zij de liefde benadert: met twijfels, verlangens en ruimte voor imperfectie. Liefde moet onbaatzuchtig zijn, vrij van verwachtingen.

Tekst Michel Rodrigues Foto Jelmer de Haas

De songs zijn opnieuw moody, zoals we dat van haar kennen, maar ditmaal rijker aangekleed, met verfijnde arrangementen die haar poëtische voordracht versterken. Bepalend blijft haar karakteristieke stem: intiem, helder en krachtig, zorgvuldig gedoseerd. Een stem die vasthoudt en betovert. Meer heb je eigenlijk niet nodig.

Als follow-up op het album start ze haar tournee in Europa, om daarna de tour te vervolgen in de Verenigde Staten. In aanloop naar haar optreden in Utrecht, vanavond, spraken we elkaar. Het is inmiddels tien jaar geleden dat haar doorbraakalbum Honest Life verscheen. “Ik ben blij dat ik destijds mijn baan als bartender heb kunnen opgeven. Met het maken van mijn muziek kan ik mijn hoofd boven water houden. Daar ben ik dankbaar voor. Tegelijkertijd geeft het me energie en inspiratie.”

In tien jaar tijd heeft ze veel geleerd, als mens en als artiest. “Je moet rekening houden met onverwachte dingen. Het leven kan zomaar een andere kant opgaan. Dat doet iets met je gevoel van controle. Volledige controle is een illusie. En daar voel ik me niet altijd comfortabel bij.”
Om zichzelf te beschermen, brengt ze bewust structuur aan. “Dat dagelijkse ritme houdt me overeind. Ook op tournee. Shows hebben hun eigen structuur: met de bus reizen, soundcheck, voorbereiden, toewerken naar de avond. Maar je moet oppassen dat het geen routine wordt. Verandering is noodzakelijk. We proberen overal iets van de stad te zien. Of, zoals in Schotland, te hiken. You have to make time for beauty.”

Over het opnameproces van Valentine: “We hebben opgenomen in een super intense periode van mijn leven: the songs arrived when I needed them. Ik heb ze opgenomen in De Valentine Recording Studios, Los Angeles. Dat Californië geluid voelde zo goed. Een rijke en uitgestrekt sound Niet te veel honky-tonk. En de magische aantrekkingskracht van de oceaan. De plaat moest gemaakt worden in tien dagen. We hebben keihard gewerkt. Ik had al een plan en een planning gemaakt. Alle nummers heb ik in mijn thuisstudio voorbereid. We hadden ook maar drie dagen een drummer. Dus alles moest behoorlijk snel worden opgenomen.’

Op het album is ruimte voor verrassingen, waaronder de toevoeging van een dwarsfluit. “Op Butterfly speel ik zelf dwarsfluit. In de vijfde klas ben ik dat instrument gaan spelen. Tijdens de opname moedigde Jerry Bernhardt (coproducer, gitarist in haar band) me aan om te experimenteren. Het was grappig eigenlijk. De dwarsfluit ís de vlinder.’

Bij Andrews draait het niet alleen om muziek en woorden, ook beeld speelt een belangrijke rol. Dat is duidelijk in haar videowerk, zoals bij het nummer Keeper. “Ik houd van concepten: woorden, geluid, beelden. Jerry gebruikte de metafoor van ‘fishing’ bij Keeper. Van het een kwam het ander. Ik veranderde in een zeemeermin tussen de rotsen in zee. Het is gemaakt met een koortsig gevoel. In de toekomst wil ik meer beeld in mijn shows integreren.’

Wanneer ze het podium van TivoliVredenburg (Cloud Nine) betreedt, oogt is ze een elegante frontvrouw, in een mooi kostuum en met lakschoenen aan. Het decor (gekleurde harten en zachte stoffen vogeltjes) ademt tederheid. Ze leidt haar muzikanten met subtiele gebaren en blikken over en weer. Het samenspel is geconcentreerd, intens. Iedere noot krijgt betekenis. Je komt ogen en oren tekort.
Ze speelt Valentine integraal, aangevuld met een dwarsdoorsnede uit haar oeuvre. Er zijn plechtige momenten vol harmonieën. Andrews bepaalt de toon: nooit overdreven en altijd gedragen door haar band. Af en toe snijdt de gitaar van Jerry scherp en overstuurd door de fijnzinnige songs heen, lekker net op het randje of eroverheen.
Ze waardeert het Europese publiek. “We zijn net in het Verenigd Koninkrijk begonnen en de reacties zijn positief. Mensen luisteren echt. Ze zijn aandachtig en beleefd. In de VS is het publiek vaak luid, rauw, en er wordt veel gedronken.”
 
Tussen de nummers door valt geregeld een stilte. Ze stemt haar gitaar en lijkt het publiek bewust de ruimte te geven om indrukken te verwerken. Haar songs dragen een overvloed aan zeggingskracht. Als afsluiting draagt ze een gedicht voor uit haar poëziebundel Love Is a Dog That Bites When It’s Scared.
Op mijn vraag of zij zich een performer voelt, antwoordt ze: “Niet als entertainer. Ik wil mensen verbinden. Voordat ik het podium opga heb ik een mantra: I want to spread love, feel love. Voor mij is het geven van liefde belangrijker dan ernaar vragen.”
En precies daarin schuilt de magie van Courtney-Marie Andrews: geen spektakel, geen groot vertoon, maar aandacht, intensiteit en liefde, zorgvuldig en oprecht gegeven.

Courtney Marie Andrews: gezien 3 maart in TivoliVredenburg, Utrecht. Nog te zien: 5 maart in Ancienne Belgique, Brussel; 6 maart in Metropool, Hengelo.