Rum And Coca Cola: prachtige voorstelling van Izaline Calister

Rum And Coca Cola: het was in 1945 een grote hit voor de Andrew Sisters. Het nummer stond maar liefst zeven weken op nummer 1 in de Billboard Top-100. De song werd geschreven door de Venezolaanse componist Lionel Belesco, de oorspronkelijk tekst was van The Invader, een alias van calypsomuzikant Rupert Belesco uit Trinidad.

Tekst Cees Bronsveld Foto Hessel Stuut
 
In de oorspronkelijke tekst kwamen nadrukkelijk ook de sociale omstandigheden in de Caraïben tijdens de oorlog voorbij, iets dat in de versie van de Andrew Sisters helaas totaal verloren ging. Ze wisten het allemaal niet, verklaarden ‘de zusjes’ later. Zoals het feit dat ‘working for the yankee dollar’ dat in het refrein vele malen voorbij komt in de praktijk veelal gedwongen prostitutie betekende. De schrijvers van het nummer slaagden er vele jaren later via de rechter nog wel in om iets van hun royalty’s terug te zien, zo las ik op de wikipedia-pagina over deze song.
 
De op Curaçao geboren zangeres Izaline Calister vond lang geleden in haar vaders spullen een boek met liedjes uit de oorlogsjaren. Zij kenden een aantal van die liedjes, de verhalen daarachter echter niet of nauwelijks. En dus ging zij daar, samen met Victor Modderkolk, naar op onderzoek.
 
Dit theaterprogramma is het resultaat van dat onderzoek. Calister verhaalt in de voorstelling een aantal fragmenten uit de geschiedenis van voor, tijdens en na de Tweede Wereldoorlog in ‘de West’, zoals de Caraïben destijds werden aangeduid. Daarbij maakt zij, onvermijdelijk uiteraard, soms flinke historische sprongen. De verhalen worden knap bij elkaar gehouden door ‘oma’: de oma van Izaline die in haar verhaal letterlijk een stem krijgt. Oma vormt als het ware de rode draad in het verhaal dat haar kleindochter doorgeeft.
 
Calister vertelt de verhalen helder en to the point en is daarbij zeker niet belerend: het komt er zelfs niet bij in de buurt! Last but not least: de verhalen worden omlijst door puike muziek. Razend knap hoe vakvrouw Calister haar muziek mixt met de persoonlijke familieverhalen en de geschiedenis. Alle lof ook voor regisseur Nita Kersten en de begeleidende muzikanten Marc Bischoff op piano (en accordeon) en Samuel Ruiz op bas (en viool).
 
Uiteraard is de oorlog nadrukkelijk aanwezig in het stuk. In de Caribische Zee werd immers flink gevochten. Inzet van de strijd was vooral de Venezolaanse (!) ruwe olie die al sinds vele jaren op Aruba en Curaçao geraffineerd werd. De olie ging vervolgens vooral de Atlantische Oceaan over om als brandstof te dienen voor de geallieerde oorlogsmachine in Europa. Duitse duikboten probeerden die transporten te verhinderen.

Op de eilanden zaten intussen de cafés en de ‘hoerenkasten’ dikwijls vol met passagierende Amerikaanse zeelieden. Ze dronken dan onder meer…. rum en coca cola. En: ondanks de gevaren en de chaos bleef de bevolking zingen en dansen op calypso, tumba en reggae. De Amerikanen brachten hun films en muziek mee, waar ook de Caribische bevolking van kon genieten. Maar er was ook kritiek op hun aanwezigheid, onder meer verwoord in het protestlied Rum And Coca Cola. 
De oorlog bleek later ook een nuttige les was voor de bevolking. Zoals de jonge Izaline van haar oma leerde om voor zichzelf op te komen, zo leerde de Antilliaanse bevolking tijdens en door de oorlog ook iets dergelijks. In 1954 werden de Antillen, binnen het Koninkrijk der Nederlanden, zelfstandig.
 
Rum And Coca Cola is al met al een zeer geslaagd theaterconcert, zowel qua vorm als inhoud. Gaat dat zien – en horen - zou ik zeggen.
 
Gezien op 21 februari in Theater Zuidplein, Rotterdam. Izaline Calister: Rum And Coca Cola is tot en met 8 mei te zien in diverse podia in Nederland. Zie de speellijst.